અમારૂ ગુજરાત વાહગુજરાત

ગુજરાતી સાયબર વિસામો

તત્વજ્ઞાનનો હેતુ જિંદગીની સર્વ સામાન્ય મહત્વની વાસ્તવિકતાને પ્રાપ્ત કરવાનો છે

સૃષ્ટિનું કાળચક્ર તો નિર્ધારિત ગતિથી ફર્યા જ કરે છે તેમાં ગતિ તો છે, પરંતુ તે પ્રગતિ છેકેપ્રતિગતિ? ઊર્ઘ્વગતિ છે કે અધોગતિ ? એ એક વિચારણીય પ્રશ્વ્ન છે. જો ખરેખર જ પ્રગતિ હોત તો સમગ્ર વિશ્વ્વ આટલી સમસ્યાઓથી ઘેરાયેલુ હોત ? સમાજમાં આટલી અરાજકતા, અંધાધુધી અને અશાંતિ હોત ? ખરેખર જ ઊર્ઘ્વગતિ હોત તો સમાજ ની પ્રત્યેક વ્યક્તિ સ્ત્રી હોય કે પુરુષ શિક્ષિત હોય કે અશિક્ષિત, શ્રીમંત હોય કે ગરીબ વિચારક હોય કે વિવેચક પ્રત્યેકને આધુનિક જીવન વ્યવહારથી સંતોષ શા માટે છે ને સંતપ્ત કેમ છે ? ભૌતિક સગવડોમાં આળોટવા છતાં તેને મીઠી નિંદર કેમ નથી ? લોકો ત્રસ્ત અને પીડિત શા માટે છે ? સમાજિક, આર્થિક, શૈક્ષણિક, ધાર્મિક તથા રાજકીય એવા કોઇ જ ક્ષેત્રમાં ઊર્ઘ્વગતિનો આશાવાદ જણાતો નથી. માણસ સુખ અને સમાધાન લઇ શકે, શાંતિથી જીવી શકે તે માટે આપણા પ્રાચીન ઋષિઓએ ઉપાયો સુચવ્યા હતા. તે પરિપ્રેક્ષ્યમાં વિચાર કરવાનો હોયજીવનનીવાસ્તવિકતાનો સ્વીકાર કરી, સમગ્ર્ર  જીવન વ્યવહારને ત્રણ વિભાગમાં એટલે કે ધર્મ,વિજ્ઞાન તથા તત્વદર્શન કે અઘ્યાત્મમાં સાંકળી લેવાય. તત્વજ્ઞાન એટલે સર્જનહારે નિર્માણ કરેલી સૃષ્ટિનું અને સર્જનહારનું વાસ્તવિક દર્શન. અને શારીરિક, માનસિક તથા આઘ્યાત્મિક વિકાસના ઉદ્દેશથી શિક્ષણ દ્વારા આ ત્રણે ક્ષેત્રોમાં જ્ઞાનાર્જનનો પ્રારંભ થયો. પરંતુ ધાર્મિક ક્ષેત્રને માયાની માયાએ તેની માયાજાળમાં ફસાવી દીધુ વિજ્ઞાન, બૌદ્વિક પિંજણમાં પ્રત્યેક વાત બુદ્વિના વિષય ઉપર ચકાસતુ બેઠુ; પ્રત્યક્ષ દેખાય તેટલું જ સ્વીકારવું એ નીતિ તેણે સ્વીકારી અને તત્વજ્ઞાન આકાશની વાતો, અને ચમત્કારમાં ખપી ગયુ. ધર્મ વિજ્ઞાન અને તત્વજ્ઞાનના ચકરાવામાં માનવી ભુલી ગયો કે તે કોણ છે ? તેના જીવનનું લક્ષ્ય શું છે ? અને ગુમરાહ થયેલો માનવ વિકૃત મનોદશામાં જીવવા લાગ્યો. નૈસર્ગિક છે કે સમાજ પર પણ તેનું વિકૃત પરિણામ દેખાય. ધર્મની ચર્ચાઓએ સંપ્રદાયોનું રૂપ લીધુ. મતમતાંરના લીધે વિભિન્ન મઠો અને પીઠોની સ્થાપના થઇ. મંડલેશ્વ્વરો અને મહામંડલેશ્વ્વરોની પરંપરા સર્જાઇ. ગાદીપતિ અને પીઠાધીશોની જાણે ફોજ તૈયાર થઇ. બહ્મની વાતો કરનાર આ બધા સ્વયં પોતાની સ્મૃત્તિ માટે ભમમાં પડી ગયા. સત્યનો રાહ દેખાનાર ધર્મ કેટલાક ઠેકાણે અસત્યાચરણ અને વ્યભિચારનું સાધન બની ગયો. પાખંડ અને દંભથી ખદબદતો ધર્મ પાછો છુપાવવાનુ
માઘ્યમ બન્યો. અમન શાંતિનો રાહ દેખાડનાર ધર્મ, ધાર્મિક કલહનું કારણ બન્યો.બે નંબરના પાંચ-સાત લાખ કમાવી મંદિર બાંધવા યા અન્ય કહેવાતા ધાર્મિક કાર્યોમાં બે-પાંચ આપી માણસ ધાર્મિક ગણાવા લાગ્યો…વિજ્ઞાનનું ક્ષેત્ર તો ધર્મથી પણ બદતર થ ધર્મથી થતુ અહિત કંઇક અંશે વિધેયાત્મક હતુ. પરંત વિજ્ઞાનથી થતુ અહિત તો વિધેયાત્મક બન્યુ. નાગાસાકી-હીરોસીમાનો દારુણ સંહાર તથા અન્ય યુદ્વોનુ કારણ તો વિજ્ઞાન જ રહ્યું છે. અર્થાત, તે અસુરોના હાથનું સાધન બન્યુ. તેનુ આલેખન કરતા શ્રી મુળશંકર ભટ્ટે લખ્યુ છે આજની વિકસેલી ટેકનોલોજીમાં માત્ર આસુરી તત્વો ભર્યા છે એમ કહી ન શકાય પરંતુ આ તત્વોનું આસુરીવૃત્તિ સાથે ગઠબંધન થયું છે તેમા આજની આફતમાં મુળ છે. અર્જુન પાસે બ્ર્રહ્માસ્ત્ર હોય અને અશ્વ્વત્થામા પાસે પણ તે હોય એમા જે ફરક પડે તે ફરક અહીં પડયો છે. વિજ્ઞાને શોધેલા યંત્રોની તાસીર પણ કંઇક એવી જ છે કે તેના યંત્રનો માલિક માણસ ન રહેતા, યંત્ર પોતે જ યંત્રના માલિકનો ધણીરણી થઇ ગયો છે. આપણે વિકાસસીલ રાષ્ટ્ર્ર તરીકે આપણને પ્રોજેકટ કરવા માંગીએ છીએ તે માટે અમેરિકાને આદર્શ ગણીએ છીએ. પરંતુ સ્વાતંત્ર્ય પછી આપણે અમેરિકાનું અનુકરણ કરવા જતા, આપણને સિદ્વિઓ કરતા સમસ્યાઓ વધુ મળી છે અને એ દિશામાં આપણે જેમ જેમ આગળ વધતા જઇશુ તેમ તેમ વધુને વધુ સમસ્યાઓનો સમાનો કરવો પડશે. ગમે તેમ પણ વિજ્ઞાનની હરણફાળ પ્રગતિએ ાનવને ગમે તે ભલે બનાવ્યો હોય, પણ તેને મનુષ્ય રહેવા દીધો નથી. વિજ્ઞાનથી નિર્માણ થયેલી બધી સમસ્યાઓનું મુળ કારણ તો એ છે કે તે પ્રકૃતિને જડ સમજી બેઠુ છે અરે, માનવીનું પણ તેણે વિશ્વ્લેષણ કરી તેમા કયા કયા પદાર્થો છે, તેનુ આંતરડુ કેટલુ લાંબુ છે ને હ્ય્દય મિનિટમાં કેટલી વાર ધબકે છે. તેના શરીરમાં લોહતત્વ અને ફોસ્ફરસ કેટલુ છે ઇત્યાદિનો વિચાર કર્યો છે. પણ તે ભુલી ગયુ છે કે માણસ તેના પરિવારને, મિત્રોને સગા સ્નેહીને પ્રેમ કરે છે તે આ લોહતત્વ, ફોસ્ફરસ ઇત્યાદીના લીધે નહિ પણ મનુષ્યત્વ તે સહુના પરસ્પર આકર્ષણનું કારણ છે. પણ આજે તે મનુષ્યત્વ હદ બહાર ઘટતુ ગયુ છે. ખલીલ જિબ્ર્રાનના  શબ્દોમાં મુકવુ હોય તો હુ અહીં માણસ શોધુ છુ, એક જીવંત મનુષ્યને, માત્ર એક જ જીવંત મનુષ્યને ? પણ અહીં તો મુડદાઓની હારની હાર દેખાય છે. કોઇ જીવંતન માનવી જ દેખાતો નથી. ગીતામાં ભગવાન શ્રીકૃષ્ણે અર્જુનને કહ્યું છે હે અર્જુન તારામાં આ નપુસંકતા કયાંથી આવી ? આ ક્ષુદ્રતા, હ્ય્દયની દુર્બળતા ખંખેરી નાખ. માટે ઉઠ અને યુદ્વને માટે કૃતનિશ્ચિયી બન. શ્રી કૃષ્ણના ગીતાના આ વિચારોમાં ચેતનાહિન મૃતઃપાય થયેલા માણસોમાં પ્રાણ ફૂંકવાનુ, ગુમરાહ થયેલાઓને જીવનનો સાચો રાહ દેખાડી પ્રવૃત કરવાનુ સામર્થ્ય

Advertisements

One comment on “તત્વજ્ઞાનનો હેતુ જિંદગીની સર્વ સામાન્ય મહત્વની વાસ્તવિકતાને પ્રાપ્ત કરવાનો છે

  1. rajeshpadaya
    નવેમ્બર 10, 2010

    સર્વોઉત્તમ………..

પ્રતિસાદ આપો

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / બદલો )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / બદલો )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / બદલો )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / બદલો )

Connecting to %s

Information

This entry was posted on નવેમ્બર 9, 2010 by in મનની વાત.

સંશોધક

Gujarat host IPL narendra modi અમદાવાદ અમીતાભ બચ્ચન આઇપીએલ આતંકવાદ આધુનિક શાસન આર.આર.શેઠ કાઠિયાવાડ કીર્તિ સ્તંભ કોંગ્રેસ કોપીરાઇટ એકટ ક્રિકેટ ગાંધી સાહિત્ય ગિજુભાઇ ગુજરાત ગુજરાતી ચોમાસુ ચોરવાડ જમાઈ જિનાલય જૈન દેરાસર જૈનપુરી ઝવેરચંદ મેઘાણી ડાબેરી પક્ષો દુઘર્ટના નરેન્દ્ર મોદી પાષાણ કળા પ્રતિમા પ્રતિષ્ઠા પ્રવીણ પ્રકાશન પ્રસાર પ્રાદેશિક પક્ષો પ્રિટી ઝિન્ટા ફિનિકસ પંખી બાળસાહિત્ય ભગવતગૌમંડલ ભાંડારકર ઇન્સ્ટિટયુટ મતદાન મતાધિકાર મહાભારત મહાવીર ભગવાન મિચ્છામિ દુક્કડમ મિસ્ત્રી મુદ્રા પ્રકાશન મોદી રમેશ પારેખ રાજકારણી રાજનગર રાષ્ટ્રીય હિત રાહુલ ગાંધી રિવોલ્યુશનરી લોકપરિષદ લોકમત લોકમિલાપ લોકશાહી વરસાદ વાહગુજરાત વાહસમાચાર વિચાર વિદ્વત્તાપૂર્ણ વિષાદ વેવાઈ શિક્ષણ શ્રી શાન્તિસાગર સૂરિજી સખળ ડખળ સત્યના પ્રયોગો સત્યાગ્રહનો ઇતિહાસ સમાચાર2 સહારા સમય સૌરાષ્ટ્ર સ્લમડોગ હઠીસિંહ હૈદરાબાદ

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Join 14 other followers

મુલાકાતીઓ

  • 32,395 hits

તાજેતરની પોસ્ટ્સ

%d bloggers like this: